Përmbledhja e Temës
Nevoja ekstreme përjashton karakterin penal të një veprimi kur ai është ndërmarrë për të shmangur një rrezik të atëçastshëm që nuk mund të evitohej ndryshe, me kusht që e keqja e shkaktuar të mos jetë më e madhe se ajo që kanosej.
Qëllimi dhe rëndësia juridike
Instituti balancon dy të mira juridike në konflikt. Ndryshe nga mbrojtja e nevojshme, këtu personi që pëson dëmin mund të mos jetë burimi i rrezikut.
Shpjegimi i detajuar juridik
Rreziku
Duhet të jetë real dhe i atëçastshëm. Mund të vijë nga njeriu, kafsha, zjarri, fatkeqësia natyrore, defekti teknik ose rrethana të tjera.
Mungesa e alternativës
Veprimi duhet të jetë mënyra e domosdoshme për shmangien e rrezikut. Nëse ekziston zgjidhje tjetër efektive dhe më pak dëmtuese, kushti mund të mos plotësohet.
Raporti ndërmjet të këqijave
E keqja e shkaktuar nuk duhet të jetë më e madhe se e keqja që shmanget.
Provokimi i rrezikut
Rreziku duhet të plotësojë kushtet e ligjit; mënyra se si është krijuar dhe roli i personit në krijimin e tij mund të ndikojnë në zbatimin e institutit.
Detyrimi për t’u ekspozuar
Për persona që për shkak të detyrës kanë obligim ligjor të përballen me rrezik, zbatimi i institutit ka kufizime.
Dallimet, përjashtimet dhe çështjet që duhen dalluar
Mbrojtja e nevojshme = zmbrapsje e sulmit të kundërligjshëm.
Nevoja ekstreme = shmangie e një rreziku, duke sakrifikuar një të mirë tjetër juridike në kufijtë e lejuar.
Zbatimi praktik
Për të shpëtuar një fëmijë nga zjarri, A thyen derën e pronës së huaj. Dëmi pasuror është dukshëm më i vogël se rreziku për jetën dhe hyrja ka qenë e vetmja mënyrë reale.
Kujdes në provim
Mos përdor termin “sulm” automatikisht te nevoja ekstreme. Termi kyç është rreziku.
Përgjigjja për provim – 30–60 sekonda
Nevoja ekstreme ekziston kur personi, për të shmangur nga vetja ose tjetri një rrezik të atëçastshëm që nuk mund të evitohet ndryshe, shkakton një të keqe që nuk është më e madhe se e keqja që është kanosur. Ajo dallon nga mbrojtja e nevojshme sepse nuk kërkon domosdoshmërisht sulm të kundërligjshëm të një personi.
Baza ligjore
Kodi Penal, neni 13 – nevoja ekstreme.